Geneza i wykorzystywanie znaku krzyża cz. I
![]() |
Dwie przecinające się pod kątem prostym linie stanowią najstarsze symboliczne przedstawienie świata. To imago mundi zawiera najważniejsze elementy tradycyjnego wyobrażenia o świecie, jego kształcie i organizacji.
Krzyż i początek tworzenia
Krzyż pojawia się w działaniach związanych z podejmowaniem trudu budowy domu, świątyni, zakładania wioski. Przywołanie symboliki krzyża jest niezbędne, ponieważ wierzono, że każdy taki gest, aby okazał się pomyślny, wymaga powtórzenia mitycznego początku i przywołania zasad organizacji Wszechświata.
W niektórych kulturach uważano, że najwłaściwszym miejscem na budowę wioski jest naturalne skrzyżowanie dróg, które wyznaczy centrum nowego świata. Na Bali dwie drogi musiały się przecinać pod kątem prostym („Sacrum , mit , historia", Eliade , Warszawa 1974 , s. 69). Obraz świata odwzorowuje dom, np. chata czarownika północnoamerykańskich Algonkinów budowana była na podwyższeniu w kształcie krzyża, czworo drzwi wychodziło na cztery strony świata. Malowano je „zgodnie z kierunkami": drzwi wychodzące na wschód były białe, na południe - zielone, na zachód - czerwone, a na północ - czarne. W miejscu, które odtwarzało cały Wszechświat i ulokowane było w jego środku, najłatwiej było nawiązać styczność ze świętością. Sposób orientowania i kształtowania świątyń chrześcijańskich, z transeptem przecinającym pod kątem prostym główną nawę, również przywołuje obraz świata z zaznaczonym centrum, które jest najlepszym miejscem do spotkania z sacrum.
Znak krzyża pojawia się także wtedy, gdy tworzy się przedmiot o szczególnym znaczeniu. Chleb jest pokarmem i jednocześnie symbolem życia, jego zjadanie stwarza więc szansę na unio mystica - połączenie z całym Wszechświatem. Tę symbolikę wzmacniają stemple chlebowe występujące w starożytnej Azji Mniejszej i pogańskiej Europie: okrągły bochenek z krzyżem był więc obrazem Wszechświata i zapewne chrześcijański komunikant może przywoływać takie odległe skojarzenie. Kiedy więc wykonuje się znak krzyża na pieczywie wsadzanym do pieca , może to być jednoznaczne z przywołaniem tego najprostszego imago mundi, może też oznaczać gest zamykania, ochrony przed demonami.
Lilith Black Moon
www.okulta.com.pl
www.okulta.pl
Aktualizacja: 2010-08-05 10:22
Podobne artykuły: | Polecamy: |



